Klub Dyskusyjny Fizyków

Klub Dyskusyjny Fizyków to cykl kameralnych spotkań przy stole, podczas których członkowie Polskiego Towarzystwa Fizycznego oraz inni zainteresowani mogą swobodnie porozmawiać o tym, czym żyje środowisko fizyków.

Tematy spotkań są różnorodne – czasem naukowe, czasem dydaktyczne, czasem organizacyjne. Zdarza się, że dotyczą codziennych bolączek środowiska, innym razem sukcesów, sposobów ich mierzenia oraz dobrych praktyk. Słowem: wszystkiego, o czym członkowie PTF chcieliby spokojnie i szczerze porozmawiać ze sobą.

Spotkania odbywają się w Środowiskowym Laboratorium Ciężkich Jonów. Każde spotkanie rozpoczyna się krótkim, około 10–15 minutowym wprowadzeniem do tematu wygłaszanym przez zaproszoną osobę, a następnie przewidziana jest otwarta dyskusja przy kawie, herbacie i cieście.

Dla kogo jest Klub Dyskusyjny Fizyków?

Do udziału w spotkaniach Klubu zapraszamy w szczególności:

• członków Polskiego Towarzystwa Fizycznego,
• fizyków zajmujących się badaniami naukowymi, dydaktyką lub organizacją życia akademickiego,
• doktorantów i studentów zainteresowanych życiem środowiska fizyków,
• osób, które cenią otwartą rozmowę o nauce, dydaktyce, organizacji i codzienności pracy fizyka.

Charakter i formuła spotkań

Klub Dyskusyjny Fizyków jest pomyślany jako przestrzeń, w której można:

• rozmawiać zarówno o zagadnieniach naukowych, jak i dydaktycznych czy organizacyjnych,
• dzielić się bolączkami środowiska i szukać wspólnych rozwiązań,
• świętować sukcesy oraz zastanawiać się nad sensownymi miarami ich osiągania,
• proponować tematy, które są istotne dla członków PTF tu i teraz.

Każde spotkanie Klubu Dyskusyjnego Fizyków ma podobny przebieg:

• krótkie wprowadzenie do tematu (ok. 10–15 minut),
• otwarta dyskusja przy kawie, herbacie i cieście,
• możliwość zadawania pytań, dzielenia się własnymi doświadczeniami i proponowania kolejnych tematów.

Zależy nam na swobodnej, nieformalnej atmosferze – spotkania nie są klasycznymi seminariami naukowymi, ale raczej przestrzenią do wspólnej refleksji i wymiany opinii pomiędzy osobami znającymi realia pracy w fizyce z różnych perspektyw. Zachęcamy uczestników do aktywnego udziału w dyskusji oraz zgłaszania propozycji zagadnień, które mogłyby stać się tematem przyszłych spotkań Klubu.

Miejsce spotkań

Spotkania Klubu odbywają się w Środowiskowym Laboratorium Ciężkich Jonów 
(szczegółowe informacje organizacyjne przekazywane są przy zapowiedziach kolejnych spotkań).

Najbliższe spotkanie

Data: 5 marca, godz. 16:30
Miejsce: Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów 
Tytuł: „Fizyka bez trzeciego prawa Newtona” 
Wprowadzenie: Piotr Szymczak

Zasada akcji i reakcji stanowi fundament mechaniki, ale jej zasięg ogranicza się do układów zamkniętych. Choć na poziomie fundamentalnym prawa fizyki pozostają odwracalne, w układach aktywnych symetria ta ulega efektywnemu złamaniu na poziomie opisu makroskopowego. Gdy pominiemy w naszych rozważaniach środowisko, oddziaływania między elementami układu stają się niezwrotne – akcja przestaje być równa reakcji. Otwiera to drogę do zrozumienia fascynujących zjawisk w zupełnie różnych dziedzinach: od dynamiki plazmy i metamateriałów, aż po ruchy stad ptaków, zachowania tłumów i mechanizmy relacji społecznych, o czym spróbujemy podyskutować podczas spotkania..

Data: 12 lutego, godz. 17:30
Miejsce: Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów 
Tytuł: „Tajne komplety: fizyka mimo wszystko” 
Wprowadzenie: Ewelina Kędzierska

Spotkanie poświęcimy temu, jak sensownie wspierać dydaktykę fizyki w szkołach w sytuacji, gdy czasu na fizykę jest coraz mniej, a oczekiwania wobec szkoły rosną i przesuwają się w stronę kompetencji oraz pracy bardziej projektowej niż wykładowej. Zamiast kolejnej rundy protestów i listów otwartych potraktujemy to jako okazję do cichego, skutecznego działania: tam, gdzie formalnie ubywa przestrzeni, środowisko może ją odzyskać praktyką, narzędziami i wzajemnym wsparciem.

„Tajne komplety” są tu świadomym nawiązaniem historycznym: kiedy system nie sprzyjał edukacji, ludzie organizowali ją tak, by przetrwała — mądrze, sieciowo i z troską o jakość. Współczesnym odpowiednikiem mogą być małe grupy wsparcia między nauczycielami, które regularnie dostarczają gotowe „małe pakiety” do lekcji (krótkie doświadczenia, mini-projekty, sposoby oceniania wspierające uczenie), wspólna biblioteka materiałów działających bez specjalistycznego sprzętu oraz pomysły na przemycanie fizyki tam, gdzie da się ją naturalnie wbudować: w matematykę, informatykę, geografię czy projekty szkolne — tak, by fizyka nie znikała z głów uczniów nawet wtedy, gdy znika z planu.

Spotkanie ma charakter roboczej dyskusji, z mocnym głosem nauczycieli. Efektem ma być krótka lista działań, które Oddział Warszawski PTF może uruchomić szybko i realnie — nie na papierze, tylko w szkołach.

Data: 18 grudnia, godz. 17:00
Miejsce: Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów 
Tytuł: „Perspektywy Postępów Fizyki” 
Wprowadzenie: Jerzy Garbarczyk

Perspektywy Postępów Fizyki to propozycja krótkiej dyskusji o roli kwartalnika PTF Postępy Fizyki w dzisiejszym ekosystemie komunikacji naukowej. Punktem wyjścia będzie pytanie, jak pismo może jednocześnie utrzymywać wysoki poziom merytoryczny, wzmacniać więź środowiska fizyków w Polsce oraz trafiać do nowych czytelników – od studentów po praktyków różnych specjalności. W rozmowie poruszymy m.in. kierunki rozwoju profilu tematycznego, równowagę między artykułami przeglądowymi a popularyzatorskimi, standardy recenzyjne, obecność w obiegu międzynarodowym oraz możliwości wynikające z dystrybucji cyfrowej i otwartości treści. Celem jest zarysowanie realistycznych scenariuszy rozwoju pisma i zebranie rekomendacji dla jego przyszłej strategii.

Spotkanie będzie jednocześnie spotkaniem świątecznym członków Oddziału Warszawskiego PTF

Data: 4 grudnia, godz. 16:15
Miejsce: Środowiskowe Laboratorium Ciężkich Jonów 
Tytuł: „Pomiary kwantowe wczoraj i dziś” 
Wprowadzenie: Rafał Demkowicz-Dobrzański 

Podręcznikowy opis pomiaru kwantowego jako „pomiaru obserwabli” reprezentującej pewną wielkość fizyczną jest w wielu sytuacjach niewystarczający. Jak opisać jednoczesny pomiar niekomutujących wielkości fizycznych (położenie i pęd)? Jak opisać sytuacje, w której układ jest monitorowany w sposób ciągły? Jak opisać pomiar fazy, dla której nie mamy odpowiadającej jej obserwabli?... Wszystko to jest możliwe dzięki wprowadzeniu koncepcji pomiarów uogólnionych.

Organizatorzy

Seminarium SPIN koordynują:  
prof. dr hab. Jan Kalinowski  
dr inż. Krzysztof Petelczyc